Castiglion Fiorentino:
Zes eeuwen kunst op een Toscaanse heuvel
Castiglion Fiorentino is een kleine heuvelstad tussen de Val di Chiana en de Casentino met een opvallend rijke verzameling kunstwerken. In de kerken, musea en openbare ruimte zijn werken te vinden uit verschillende perioden, van de dertiende eeuw tot de barok. Florentijnse, Aretijnse en Sienese tradities komen er naast elkaar voor.
Een goed beginpunt is de Pinacoteca Comunale, gevestigd in de voormalige Chiesa di Sant’Angelo. De collectie voert van de vroege Toscaanse schilderkunst tot de renaissance. Tot de oudste werken behoren de monumentale San Francesco van Margaritone d’Arezzo en het anonieme kruisbeeld Cristo Patiens. Later volgen onder meer werken van Giovanni di Paolo, Bartolomeo della Gatta, Luca Signorelli en Lorenzo di Credi.
In de Collegiata di San Giuliano zijn verschillende perioden nog op hun oorspronkelijke plaats te zien. Een vroeg dertiende-eeuws kruisbeeld en de Maestà van Segna di Bonaventura staan er naast de Vergine con il Figlio in Trono van Bartolomeo della Gatta uit 1486 en geglazuurde terracotta’s van Andrea della Robbia. De kerk biedt zo een interessante combinatie van middeleeuwse en renaissancistische kunst.
Het Museo della Pieve di San Giuliano bewaart werken die uit verdwenen of verbouwde kerken afkomstig zijn. Het Compianto sul Cristo Morto van Luca Signorelli (ca. 1505–1507) is een van de belangrijkste stukken. Ook werken uit de kring van de Della Robbia en schilderijen uit de zestiende en zeventiende eeuw zijn hier te zien.
In de Chiesa di Sant’Agostino staat de oudere Madonna del Latte naast werken van Giorgio Vasari, Francesco Morandini (Il Poppi) en Salvi Castellucci. Bijzonder is de monumentale frescocyclus over het leven van Sint Franciscus van Giovanni Pelliccione da Colle.
Het Santuario della Madonna delle Grazie del Rivaio ontstond rond een vereerd veertiende-eeuws Mariabeeld. In het interieur zijn onder meer een zestiende-eeuws houten kruisbeeld, schilderijen van Salvi Castellucci, een werk van Giovanni Antonio Galli (Paladini) en het stenen altaar van Ippolito Bracci te zien.
Ook buiten de kerken zijn interessante voorbeelden te vinden. De Loggia Vasari, ontworpen door Giorgio Vasari, behoort tot de bekendste monumenten van de stad. De geglazuurde wapenschilden van Andrea della Robbia verbinden de architectuur met de stedelijke geschiedenis en de macht van de familie die de loggia liet bouwen.
Castiglion Fiorentino is vooral interessant omdat veel van deze kunstwerken nog op verschillende plaatsen in de stad te vinden zijn. Wie van de ene kerk of verzameling naar de volgende gaat, komt niet zozeer een overzicht van de Toscaanse kunstgeschiedenis tegen, maar een reeks concrete werken die samen het kunsthistorische karakter van de stad bepalen.
