Chiesa di Santa Chiara

Andrea Sansovino (e bottega), Santi Lorenzo, Sebastiano e Rocco (1486 - santi 1505) herkomst: dalla distrutta Chiesa di Sant’ Agata

Andrea Sansovino, Madonna col Bambino, e I Santi Lucia, Agata, Romualdo e Benedetto (1486-1490)

Della Robbia school, Sint Antonius de Abt (eind 15e - begin 16e eeuw) herkomst: Sant'Antonio Abate

Werkplaats van Andrea della Robbia
Sint Antonius Abt

Begin 16e eeuw. Gedeeltelijk geglazuurd terracotta, hoogte 130 cm. 

Dit beeld uit de werkplaats van Andrea della Robbia is vervaardigd uit deels ongeglazuurd terracotta en geplaatst in een rijk versierde nis. Oorspronkelijk was het bestemd voor de kerk van Sant'Antonio Abate (de huidige kerk van San Giovanni Battista), waar het tot 1793 bleef. Daarna werd het overgebracht naar de kerk van Santa Chiara, waar het zich nog altijd bevindt.

Sint Antonius Abt is zittend afgebeeld, gekleed in een zwart monnikspij en met een lange grijze baard. In zijn rechterhand houdt hij een T-vormige staf en een bel, terwijl hij in zijn linkerhand een boek vasthoudt. Linksonder is een biggetje afgebeeld, een traditioneel attribuut van de heilige.

Vergelijkbare werken uit de Della Robbia-werkplaats zijn de San Benedetto in Sansepolcro, vervaardigd door Andrea tussen 1505 en 1510, en de San Jacopo Minore van Luca della Robbia de Jongere, gedateerd tussen 1510 en 1520.

De omlijsting, waarin arabesken en koordmotieven worden gecombineerd, is versierd met guirlandes van bloemen en vruchten. Deze komen, gescheiden door geknoopte linten, tevoorschijn uit blauwe vazen aan de voet van het witte fries en ontmoeten elkaar bovenaan in een medaillon van fruit. De polychrome, volledig geglazuurde afwerking dateert waarschijnlijk uit een latere fase dan de vervaardiging van het beeld zelf.

Dezelfde decoratie keert terug op het voetstuk waarop Sint Antonius zit en aan de onderzijde van het fries, waar de guirlandes worden gedragen door blauwe linten die aan ringen zijn bevestigd. Ontbrekende elementen aan de uiteinden van de predella wijzen erop dat deze oorspronkelijk waarschijnlijk was voorzien van wapenschilden.

Bron: informatiebord Chiesa di Santa Chiara (vrij vertaald)

Luca della Robbia de Jongere
De Geboorte van Christus met de Aanbidding der Herders

Polychroom geglazuurd terracotta, 300 × 240 cm. Monte San Savino, Kerk van Santa Chiara.

Het altaarstuk werd in 1509 in opdracht van de Compagnie van Santa Maria della Neve vervaardigd voor de kerk van Sant'Agata. Na de opheffing van deze broederschap in 1791 werd het werk in 1793 overgebracht naar de kerk van Santa Chiara.

Het polychrome reliëf is hoogstwaarschijnlijk vervaardigd door Luca della Robbia de Jongere, al kan de invloed van zijn vader Andrea niet worden uitgesloten. Het werk is deels geglazuurd en deels beschilderd, waarbij groen, geel en blauw de overheersende kleuren vormen, zowel in het centrale bas-reliëf als in de omlijsting.

Bij de analyse van de compositie is vooral het type guirlande van belang: drievoudige fruittrossen, bovenaan afgesloten door een brede witte band en samengebonden met gekrulde linten in een spiraalvormig patroon. Dit motief komt veelvuldig voor in het oeuvre van Luca.

Boven in het centrale bas-reliëf zingt een hemels engelenkoor de woorden Gloria in excelsis Deo, omringd door een krans van blauwe en paarse cherubijnen. De engel die de geboorte aankondigt houdt een perkamentrol vast met de inscriptie ANU(N)ZIO VOBIS CHAUDIUM (sic) M(agnum).

Op de achtergrond, langs het rotsachtige pad dat naar de stal voert, zijn herders met hun schapen afgebeeld, verblind door het licht van de engelen. Aan weerszijden van de Heilige Familie knielen twee herders neer om het Christuskind te aanbidden. Achter hen staat de stal, gemodelleerd naar het voorbeeld dat Andrea della Robbia al toepaste in zijn Geboorte van Christus uit 1485, tegenwoordig bewaard in het Stedelijk Museum van Sansepolcro.

De predella toont het Sneeuwwonder, waarbij Christus vanuit de hemel de plattegrond van een kerk aftekent door middel van neergevallen sneeuw. Aan weerszijden van de predella knielen, naar het midden gewend, een non en een monnik, beiden in witte kleding. De eindpanelen zijn beschilderd als imitatie van groen en rood porfier.

Bron: informatiebord Chiesa di Santa Chiara (vrij vertaald)

Luca Della Robbia de Jongere, De Geboorte van Christus met de Aanbidding der Herders (1509) herkomst: dalla distrutta Chiesa di Sant’ Agata

Giorgio Vasari (toegeschrven), Profeta scrivente (Schrijvende Profeet) (16e eeuw). Herkomst: verwoeste Chiesa di San Rocco in Arezzo

Salvi Castellucci, Presentatie in de Tempel uit tussen de heiligen Nicolaas, Savino en Clara (1663)